Kimyasanal.com Kimyasanal.com Kimyasanal.com
Kimyasanal.com
Mikroskop insana önemini gösterdi; teleskop da önemsizliğini...
Manly Palmer Hall
Kimyasanal.com
Kimyasanal.com


Tarih: 10.05.2003
Kategori: Kimya Dükkanı Sağ ok Kimya Dükkanı Sağ ok Kimyasal Gösteri Deneyleri
56130 kez okundu.


Suyla Başlayan Bir Yanma Tepkimesi

Tepkimenin suyla basliyor olmasi, deneyin ilgincligine ilginclik katiyor bence. Önce malzemeleri vereyim :

1. Zn tozu (Tozu olmali illaki, öyle kirintisi, parcaciklari filanla olmaz.)
2. NH4NO3
3. NH4Cl
4. Yanmaz catlamaz bir kap. Perselen havanlari öneririm.

Bu kez miktarlari vermedim, cünkü göz karari da yapilabilecek bir deney. Her üc kimyasal maddeden birer spatul (kasik) alinip porselen havanin (bunun özel bir adi vardi sanki ama simdi hatirlayamadim) icine konur. Söyle güzelce karistirilip, homojenize edilir. Sonra caktirmadan el birazcik suyla islatilir. Sonra, seyircilere (varsa tabi) ilginclik ve sebeklik olsun diye, abra kadabra, simdi senin yanmani istiyorum gibi sözlerle porselenle konusulur. Ve cümlenin sonunda, eldeki su damlaciklari, kabin icine dogru gözlüklü insanlarin gözlüklerini islatmak icin yapilan hareketin bir benzeri ile su püskürtülür. Ve birden karisim oldukca dumanli bir sekilde, yesilimsi bir alev ile yanmaya baslar. Dogal olarak, kabdaki maddeler bitene kadar devam eder.

Öncelikle birkac konuda uyarayim. Suyun miktarini abartmayiniz. Cok az bir su damlasi bile ise yarar normalde. Ikinci olarak da, ben daha fazla duman, alev istiyorum deyip madde miktarini abartmayiniz. Buluttan nem kapip tepkime baslarsa pek de hos olmayan sonuclar ortaya cikabilir. Tarihte örnekleri mevcuttur.(2002, ODTÜ Tanitim Fuari, Kültür Kongre Merkezi :).Rivayete göre alevler fuayenin tavanina kadar cikmis, Uptown üc gün kapatilmis, olusan kokudan rahatsiz olan psikoloji bölümü, kimya standinin (ve ileride de bölümünün) kapatilmasini üniversite senatosuna önermistir.:).)

Peki burda ne oluyor da suyla tepkime basliyor? Aslinda, tepkime,asagida görüldügü üzere, cinko ile amonyum nitrat arasinda gerceklesen bir redoks tepkimesi :

Zn + NH4NO3----> ZnO + N2 (bazen NH3 olustugu da kokusundan dolayi gözlenmistir)(Denklestirmedim kusura bakmayin)

Cikan beyaz dumanin nedeni de ZnO`in ta kendisidir. Simdi bu tepkime tek basina öyle hadi biz yanyana geldik tepkimeye girelim diye olmuyor. Bunun baslamasi icin Cl- iyonlarina ihtiyac var. Bu tepkimenin katalizörü Cl- iyonu yani. NH4Cl konma amacini anlamissinizdir herhalde. Cl- iyonlarini tek basina koyamayacagimiza göre, NH4Cl halinde konuyor. Neden NH4Cl derseniz de, NH4+ tepkimeye girenler arasinda oldugu icin, o da bir nevi reaktif olmus oluyor. Damlatilan ya da püskürtülen su sayesinde, NH4Cl cözünüyor ve aciga cikan Cl- iyonlari tepkimenin baslamasina neden oluyor. Tepkime bir basladi mi zaten, durmak bilmiyor. Tekrar hatirlatayim, suyun miktarini abartmayin. Birkac su damlacigi yeter. Hadi kolay gelsin.




Üye Yorumları

Yazar Mesaj
ncakar
Tarih: 17.10.2008
HARİKA BİR OLAY. DENEMEK İSTİYORUM...
tarslan
Tarih: 21.10.2008
görsel olarak gerçekten çok güzel bir tepkime teşekkürler

yalnız sormak istediğim bişey var aydınlatırsanız sevinirim Cl iyonu katalizör mü yoksa tepkimeye giriyormu çünki biz öğrencilere katalizör tepkimeyi başlatmaz diye veriyoruz acaba bu tepkime istisnamı yoksa yanlış bir bilgimi öğretiyoruz.

cevabınız için teşekkürler
sozcubukcu
Tarih: 22.10.2008
Güzel bir soru.

Cl- iyonu bir katalizör bu tepkime icin. Peki nasil oluyor da tepkimeyi baslatiyor diyorsunuz. Aslinda katalizörler termodinamik olarak istemli olan bir tepkimeyi baslatabilirler. Yani, zaten istemli ama cok yavas olan bir tepkimeyi hizlandirip, baslamasini saglarlar pratik anlamda. Yani cinkonun amonyum nitrat ile olan tepkimesi, termodinamik olarak istemlidir fakat, yüksek aktivasyon enerjisi nedeniyle, oda sicakliginda gerceklesmez. Ancak Cl- iyonu, tepkimenin hizli bir sekilde oda sicakliginda baslamasini saglar.

Bu konu ile ilgili bir yazim var, Katalizör e-dergisinin ilk sayisinda. "olmayacak tepkimeye amin demek" isminde. Katalizörlerin, olmayacak tepkimelere etkisi, termodinamik olarak istemli olmayan bir tepkimeyi de istemli hale getirip getiremeyecegi ile ilgili bir deneme. Okumanizi öneririm. (:.
tarslan
Tarih: 22.10.2008
beni aydınlattığınız için teşekkürler malum şu sıralar 11. sınıf kimyasal tepkimelerde hız konusu işleniyor.
katalizör dergisini ise üzgün olarak dile getiriyorum okuyamıyorum(bilgisayarımdaki program hatası yüzünden indiremiyorum,servise vermek içinde zamanım olmuyor) keşke basım yapılabilse inanın bir çok kişi için çok yararlı olur,tabi mümkünse
sidarkara
Tarih: 30.03.2009
yalnız bildiğiniz bir kimya dükkanı varmı
ekayali
Tarih: 30.04.2009
porselen havan dediğiniz porselen kroze olabilir mi?? ben öyle hatırlıyorum sanki, size de hatırlatmak istedim.
ykarakurt
Tarih: 16.10.2012
bu deneye nasıl görsellik katabiliriz 9. sınıf seçmeli ders için lazım yapılışından çok görselliği önemli
sozcubukcu
Tarih: 17.10.2012
Biraz sihir havası verilebilir. Klasik illüzyonist sözleri ve ardından abra kadabra diyerek eller hızlıca pek çaktırmadan oradaki bir su kabı ile ıslatılıp, porselen "kroze" üzerine illüzyonist edasında püskürtülür ve tepkime başlar.
ykarakurt
Tarih: 17.10.2012
teşekkürler. ama renk ve şekil açısından bir şeyler yapamaz mıyım mesela gıda boyası falan katsam olur mu
sozcubukcu
Tarih: 18.10.2012
Denemeden bir şey söylemek güç. Az bir miktar yaparak denemeye değer bence.


Copyright © 2004-2018 - https://www.kimyasanal.com  
Mevzuat.com açıldı.
Turkbank.com açıldı.