Kimyasanal.com Kimyasanal.com Kimyasanal.com
Kimyasanal.com
Hayatta yapılacak o kadar çok hata var ki, aynı hatayı yapmakta ısrar etmenin anlamı yoktur
Sartre
Kimyasanal.com
Kimyasanal.com


Tarih: 26.04.2003
Kategori: Kimya Dükkanı Sağ ok Kimya Dükkanı Sağ ok Kimyasal Gösteri Deneyleri
55891 kez okundu.


Oldukca Ekzotermik, Alevli, Dumanlı Bir Deney

Alev, isi, duman hepsi bu tepkimede toplanmis vaziyette. Yapilmasi da oldukca kolay. Gerekli kimyasal maddeleri vereyim ben önce :

1. KClO3, Potasyum klorat
2. Seker (Evet, evet bu kez bildigimiz toz seker)
3. Söyle en derisiginden H2SO4,sülfürik asit.

Miktarlari vermedim cünkü göz karari miktarlar kullanabilirsiniz. Isiya dayanikli bir kaba (porselen ya da metal öneririm) yaklasik esit miktarlarda KClO3 ve sekeri karistirip koyun (5`er gram diyelim mesela, fikriniz olmasi acisindan). Simdi bu karisimin üzerine derisik sülfürik asitten bir damlayi, damlalik ya da pipet yardimiyla damlatiniz ve geri cekilip olanlari izleyin. Damlattığınız yerde öncelikle kücük bir kararma olacak ve ardindan, kuvvetli bir alev, roketlerin arkasindan cikarmiscasina, yukari dogru yükselecektir. Dikkatli olmanizi öneririm. Bu esnada duman da cikmaktadir elbette. Bu deneyi, celik bir bardak icinde yaptigim zaman, bardagin alt kisimlarinin kor hale geldigini söylemem sanirim tepkimenin siddeti hakkinda bir fikriniz olur. Ama acik bir alanda, etrafta yanabilecek seyler bulunmadiginda yapilmasinda hic bir tehlike yoktur. Yanma sonucu geriye, köpügümsü yapida karbon kalmaktadir sadece.

Peki burada nasil tepkimeler oluyor. Bu deneyi cok sevmemin bir sebebi de cok hos bir dizi tepkimenin olmasidir. Ilk olarak, derisik sülfürik asit, sekerle tepkimeye girerek, karbon ve su olusturur.
C12H22O11 + (H2SO4) ----> CO2 + H2O + ısı
Bu ekzotermik bir tepkimedir ve aciga cikan isi, KClO3 ün, KCl ve O2 seklinde bozunmasina neden olur.
KClO3 + ısı ----> KCl + O2
Olusan O2 de, sekerden olusan karbonla (yani kömürle) tepkimeye girerek yanar ve CO2 olusturur.
C + O2 ----> CO2
Beyaz dumanin sebebi de sanirim, olusan KCl`den kaynaklaniyor.

Sunu da ilave etmekte fayda var. Aslinda bu tepkime cok daha ekzotermik bir tepkime olan ama yüksek bir aktivasyon enerjisine sahip Termit adi verilen asagidaki tepkimenin baslatilmasinda kullanilir.

Al + Fe2O3 ----> Al2O3 + Fe

Zaten bu tepkime sonucu sivi demir elde edilir. Demirin erime noktasinin 1538 °C oldugu düşünülürse, tepkimenin oldukca ekzotermik oldugu daha iyi anlasilir sanirim. Termit tepkimesini hic yapamadim ama icimde hep ukte olarak kalmistir. Ama sizi temin ederim ki, yukarida anlattigim acilis tepkimesi bile insana yeterince haz veriyor.




Üye Yorumları

Yazar Mesaj
ademirci
Tarih: 18.04.2008
bu deneyde KClO3 yerine NaClO3 kullansa olur mu?
sozcubukcu
Tarih: 23.04.2008
Olmamasi icin bir neden gozukmuyor. Mesela kara barut yapiminda kullanilan KNO3 yerine NaNO3 de kullanilabilmekte ama NaNO3 daha cok nem cektigi icin etkili bir patlama saglanamamaktadir. Buna benzer bir sorun olabilir belki ama yine de deney olur gibime geliyor.
yaksoy
Tarih: 17.09.2008
sozcubukcu beyaz dumanın neden KCl den kaynaklandıgını dusundunuz?
bu yanlış sanırsam.
ayrıca KNO3+sukroz tepkımesı:
6.288KNO3 + C12H22O11 ==> 3.143N2 + 3.796CO2 + 5.205CO +3.065H2 +7.794H2O +2.998K2CO3+ 0.274KOH
bu kadar karmasıkken yukarıda yazdıgınız
KClO3+sukroz tepkımesı bıraz fazla sade/basıt degılmı?
umarım fıkrınızı paylasırsınız saygılar..
yaksoy
Tarih: 18.09.2008
denklemınız dogru sanırım bu farkın nedenını ogrendım..
fakat olusan dumanın nedenı su buharı KCl katı ne alakası olabılırkı dumanla?
sozcubukcu
Tarih: 20.09.2008
Olusan beyaz dumanin KCl olmasini düsündürten birkac sebep vardi:

Mesela, NH4Cl de kati ama NH3 ve HCl nin gaz fazindaki tepkimesinden sonra dumanimsi bir görüntü de olusur.
Yine gösteri deneylerinde yapilan, su ile tepkime baslatma deneyinde, Zn ve NH4NO3 kullaniliyor ve tepkime sonunda olusan yogun beyaz duman, ZnO'den olusuyor.

Yani genel olarak kati deyip de duman halinde bulunamaz dememek gerekiyor.

Burada da buna benzer sekilde olusan beyaz dumanin KCl olabilecegini düsündüm. Tepkime oldukca ekzotermik. Termit de 1500'un üzerine cikiliyor ama bu baslatici tepkimede sicaklik ne kadar yükseliyor bilmiyorum. Ama KCl'nin de erime noktasi 700 küsür °C ve 1500°C'de de süblimlesiyor. Eger sicaklik 700 ve üzerine cikiyor ise bu tepkimede, olusan duman KCl olabilir.
Ama dedigin gibi su buhari da olabilir pek ala. Ya da ikisinin karisimi..
yaksoy
Tarih: 22.09.2008
anladım..
ancak bu deneyı bende cok kez yaptım ve hatta yakıt olarak Magnezyum (toz talaş) şeker karısımını kullanmanızı tavsıye ederım cok daha guzel oluyor:)
okadar yogun duman cıkıyorkı bu yogun dumanın erıme noktası 700 derece olan bı maddeden kaynaklanacagını sanmıyorum..
ama tabıkı az da olsa KCI gazı bulunabılır sıcaklık 700 ve uzerıyse..
hkaratas
Tarih: 22.09.2008
size daha eylemceli bi şi söyleyim ; derişik sülfirik asitin içine 2gr kadar sodyum katısı atın.....:)

ben yaptım ne deney önlüğüm kaldı ne de tişörtüm
yaksoy
Tarih: 25.09.2008
daha fazlamı adrenalız ıstıyoruz:)?
metil etil keton peroksit sentezleyın sonra onu amonyum nıtrata emdirin 2gram sodyum falan hikaye:)
tabı bu deney sonucu sızın de 'hıkaye' olma ıhtımalınız var:)
atuncel
Tarih: 30.12.2008
KCLO3 yerine başka bir şey önerir misiniz çünkü KCLO3 okulumuzun labaratuvarında yok.
yaksoy
Tarih: 02.01.2009
NaClO3 olur
atuncel
Tarih: 02.01.2009
teşekkür ederim yaksoy
ssevim
Tarih: 01.05.2009
Bizim okulumzda da KClO3 yoktu ve NaClO3 kullandık kimya öğretmenimle ve tepkime başarıyla gerçekleşti :)
abincedal
Tarih: 05.10.2009
ortaya cıkan ısı hakkında birşeyler söyleyebilirmisiniz ?? kaç derece kadar ??
atuncel
Tarih: 04.01.2010
Selamlar herkese ben Abdulkadir.Element bulabileceğim daha doğrusu satın alabileceğim bir yer var mı acaba?Eğer biliyorsanız bana tavsiyede bulunabilir misiniz?Teşekkür ederim.
sozcubukcu
Tarih: 21.01.2010
Hangi elementleri almak istiyorsunuz? Hangi sehirdesiniz?
atuncel
Tarih: 15.02.2010
Ben Odtü kimya mühendisliği hazırlık sınıfı öğrencisiyim element ya da bileşik bulabileceğim yerleri sormak istedim belki ilerde lazım olur diye hani deneylerde sıklıkla kullanılan şeyler ya da bu "gösteri deneyleri" başlığı altında yazılı olan bileşik ve elementleri nereden temin edebilirim.
atuncel
Tarih: 15.02.2010
Bir de çok geç cevap alıyorum.Sorumun daha hızlı bir şekilde cevaplanacağı bir yer var mı bu sitede?Söylerseniz mennun olurum.
sozcubukcu
Tarih: 15.02.2010
Yazilarin altindaki yorum kismi yerine, forumu kullansaniz daha iyi ve hizli olur kanaatindeyim.
tdemirci
Tarih: 21.02.2010
termit tepkimesinin gerçekleştiği kap tepkime sırasında erimiyor mu? tepkime bir fırında yapılıyor sanırım ama hangi maddeden yapılıyorlar acaba?
tbasturk
Tarih: 15.03.2010
Bu deneyi süfririk asit yerine nitrik asitle denedim.Glikoz yerine kesme şeker kullandım .Gayet dumanlı bir deney oluyor.Nitrik asit ile tepkimenin ilk başlama süresi biraz daha uzun.


Copyright © 2004-2019 - https://www.kimyasanal.com  
Mevzuat.com açıldı.
Turkbank.com açıldı.
FinansMuhendisi.com açıldı.